چک صیادی چیست؟

قانون اصلاح قانون صدور چک مصوب ۱۳۹۷ بانک‌ها را مکلف کرد دسته‌چک را فقط از طریق سامانه‌ی صیاد و پس از استعلام هویت و اعتبارسنجی متقاضی ارائه کنند. برای چک‌هایی که دو سال پس از لازم‌الاجرا شدن قانون صادر می‌شوند، تسویه فقط در سامانه‌ی چکاوک و طبق مبلغ، تاریخ و دارنده‌ی نهایی ثبت‌شده در صیاد انجام می‌شود؛ چکی که مالکیتش ثبت نشده، پرداخت نمی‌شود.

همان قانون امکان استعلام وضعیت صادرکننده را برای کسی که قصد دریافت چک دارد فراهم کرده است: سقف اعتبار، سابقه‌ی چک برگشتی در سه سال اخیر و تعهدات تسویه‌نشده. این استعلام پیش از پذیرفتن هر چک، مهم‌ترین کنترل اعتباری یک کسب‌وکار است.

اگر چک برگشت بخورد، بانک آن را در سامانه‌ی یکپارچه‌ی بانک مرکزی ثبت و گواهی عدم پرداخت با کد رهگیری صادر می‌کند. ۲۴ ساعت بعد، همه‌ی بانک‌ها تا رفع سوءاثر از افتتاح حساب، صدور کارت، پرداخت تسهیلات، صدور ضمانت‌نامه و گشایش اعتبار اسنادی برای صادرکننده خودداری و وجوه او را به میزان کسری مسدود می‌کنند.

در حسابداری، چک تا وصول وجه نقد نیست. چک دریافتی ابتدا در «اسناد دریافتنی» و پس از سپردن به بانک در «اسناد در جریان وصول» ثبت می‌شود و فقط با وصول به حساب بانک می‌رود. چک پرداختی هم تا سررسید در «اسناد پرداختنی» می‌ماند؛ کسر آن از بانک در روز صدور، موجودی بانک را کمتر از واقع نشان می‌دهد.